تلگرام به عنوان یکی از محبوب‌ترین پیامرسان‌ها در سطح جهان، در ایران نیز از استقبال گسترده‌ای برخوردار بوده است. با وجود محدودیت‌های اعمال شده در سال‌های اخیر، بسیاری از کاربران ایرانی همچنان به دنبال جایگزین‌هایی هستند که بتوانند تجربه مشابهی را در اختیار آن‌ها قرار دهند . این نیاز باعث شده تا پیامرسان‌های داخلی متعددی با هدف جذب این کاربران و ارائه امکانات مشابه تلگرام توسعه یابند. هدف این مقاله، بررسی و مقایسه برجسته‌ترین پیامرسان‌های ایرانی موجود و شناسایی آن‌هایی است که از نظر ویژگی‌ها و تجربه کاربری، بیشترین شباهت را به تلگرام دارند. در این راستا، عواملی نظیر رابط کاربری، امکانات اصلی پیامرسانی، قابلیت‌های گروه و کانال، تماس‌های صوتی و تصویری، امنیت و سایر ویژگی‌های کاربردی مورد ارزیابی قرار خواهند گرفت.

معرفی پیامرسان‌های ایرانی برجسته

در سال‌های اخیر، تعدادی از پیامرسان‌های ایرانی توانسته‌اند جایگاهی در میان کاربران پیدا کنند. در این بخش، به معرفی مختصر برخی از مهم‌ترین آن‌ها می‌پردازیم.

سروش پلاس: پیامرسان سروش را می‌توان به عنوان یکی از اولین و پرطرفدارترین پیامرسان‌های ایرانی معرفی کرد . این اپلیکیشن با جذب میلیون‌ها کاربر ایرانی، امکاناتی نظیر ارسال فایل، عضویت در کانال‌های مختلف و بهره‌مندی از اینترنت نیم‌بها را برای کاربران فراهم کرده است . سروش پلاس همچنین از قابلیت تماس صوتی و تصویری نیز پشتیبانی می‌کند . برخی منابع نیز به شباهت عملکردی این پیامرسان با تلگرام اشاره کرده‌اند . با توجه به اینکه سروش پلاس از پیشگامان این عرصه در ایران بوده و پایگاه کاربری قابل توجهی دارد، می‌توان استنباط کرد که این اپلیکیشن در تلاش بوده تا با ارائه ویژگی‌های اساسی پیامرسانی، خود را به عنوان یک جایگزین مطرح نماید.

آی گپ: آی گپ یکی دیگر از پیامرسان‌های محبوب ایرانی است که به سرعت و ارائه امکانات متنوع شهرت دارد . این پیامرسان تلاش کرده تا با ارائه ویژگی‌هایی مشابه پیامرسان‌های خارجی، از جمله امکان عضویت در گروه‌ها و کانال‌ها، نظر کاربران را جلب کند . امنیت یکی از نقاط قوت برجسته آی گپ محسوب می‌شود و این اپلیکیشن از سیستم رمزگذاری AES256 برای حفاظت از پیام‌های کاربران استفاده می‌کند . آی گپ بر روی پلتفرم‌های مختلف از جمله اندروید، iOS و ویندوز قابل استفاده است . علاوه بر این، امکان برقراری تماس صوتی و تصویری و استفاده از قابلیت استوری نیز در این پیامرسان وجود دارد . طراحی این اپلیکیشن نیز به گونه‌ای بوده که شباهت زیادی به تلگرام داشته باشد . تمرکز آی گپ بر امنیت، که یکی از دغدغه‌های اصلی بسیاری از کاربران تلگرام است، این پیامرسان را به یک گزینه جذاب تبدیل می‌کند.

ایتا: اگر کاربران به دنبال پیامرسانی با سرعت مناسب در ارسال فایل و محیطی مشابه تلگرام هستند، ایتا به عنوان یک گزینه پیشنهادی مطرح می‌شود . رابط کاربری این اپلیکیشن شباهت قابل توجهی به تلگرام و سایر برنامه‌های مشابه دارد . ایتا توانسته با بیش از 9 میلیون نصب از بازار، استقبال خوبی را از سوی کاربران تجربه کند . این برنامه از فضای ابری مستقل از تلگرام بهره می‌برد . امکاناتی نظیر ایجاد گروه‌ها و کانال‌ها، ارسال استیکر و اشتراک‌گذاری فایل‌های چندرسانه‌ای نیز در ایتا فراهم شده است . قابلیت تماس صوتی و تصویری نیز برای این پیامرسان ذکر شده است ، اگرچه در برخی منابع اشاره شده که این قابلیت هنوز به طور کامل راه‌اندازی نشده است . هدف ایتا از طراحی مشابه با تلگرام، به نظر می‌رسد ارائه یک محیط آشنا برای کاربران و تسهیل مهاجرت آن‌ها از تلگرام بوده است.

بله: بله یکی دیگر از پیامرسان‌های محبوب در میان کاربران ایرانی است . این اپلیکیشن علاوه بر امکانات پیامرسانی، ویژگی‌های دیگری نظیر پرداخت آنلاین، انتقال وجه، پرداخت قبوض و خرید شارژ را نیز ارائه می‌دهد . بله همچنین از تماس صوتی و تصویری و قابلیت استوری نیز برخوردار است . وابستگی این پیامرسان به بانک ملی ایران، امکان ارائه خدمات مالی یکپارچه را فراهم کرده است . ادغام خدمات بانکی در یک پیامرسان، بله را از تلگرام و سایر پیامرسان‌های صرفا ارتباطی متمایز می‌سازد و می‌تواند برای کاربرانی که به این نوع خدمات نیاز دارند، جذاب باشد.

روبیکا: روبیکا به عنوان یک “سوپراپلیکیشن” شناخته می‌شود که علاوه بر پیامرسانی، امکانات متنوعی نظیر شبکه‌های اجتماعی (مشابه اینستاگرام)، خرید، بازی و سرگرمی و تولید محتوا را نیز در اختیار کاربران قرار می‌دهد . این پیامرسان با داشتن تعداد زیادی کاربر ایرانی، امکاناتی نظیر خرید شارژ و اینترنت را نیز ارائه می‌دهد . روبیکا همچنین از قابلیت پخش زنده و مشاهده ویدیوهای مختلف برخوردار است . رویکرد روبیکا به عنوان یک اپلیکیشن چندمنظوره، آن را به طور قابل توجهی از تلگرام که تمرکز اصلی آن بر پیامرسانی است، متمایز می‌کند.

مقایسه تطبیقی ویژگی‌ها با تلگرام

برای تعیین نزدیک‌ترین پیامرسان ایرانی به تلگرام، لازم است ویژگی‌های کلیدی آن‌ها را به صورت دقیق با تلگرام مقایسه کنیم.

رابط کاربری و طراحی بصری: در میان پیامرسان‌های ایرانی، ایتا به طور مکرر به عنوان اپلیکیشنی با رابط کاربری بسیار مشابه تلگرام شناخته می‌شود . همچنین، پیامرسان چتزی نیز به دلیل داشتن رابط کاربری مشابه تلگرام مورد توجه قرار گرفته است . رابط کاربری سروش پلاس نیز تا حد زیادی شبیه به تلگرام است، اگرچه برخی کاربران به تفاوت در نحوه چیدمان متون و گزینه‌های سفارشی‌سازی کمتر در مقایسه با تلگرام اشاره کرده‌اند . برخی کاربران نیز معتقدند تراز بندی متون در سروش با تراز بندی استاندارد فارسی تفاوت دارد . رابط کاربری روبیکا ساده و کاربردی توصیف شده و شباهت‌هایی با تلگرام دارد . ظاهر آی گپ نیز به تلگرام بسیار نزدیک است . این تاکید بر شباهت رابط کاربری، به ویژه در ایتا و چتزی، نشان می‌دهد که کاربران ایرانی در هنگام جستجو برای جایگزین تلگرام، تجربه بصری آشنا را در اولویت قرار می‌دهند.

امکانات اصلی پیامرسانی: تمامی پیامرسان‌های ایرانی ذکر شده، امکانات اساسی پیامرسانی نظیر ارسال متن، عکس، ویدیو و فایل‌های صوتی را ارائه می‌دهند . در حالی که تلگرام امکان ارسال فایل تا حجم 2 گیگابایت را فراهم می‌کند (بر اساس اطلاعات عمومی)، برخی از اپلیکیشن‌های ایرانی نیز در این زمینه امکانات قابل توجهی ارائه می‌دهند. برای مثال، سروش پلاس امکان ارسال فایل تا 1 گیگابایت و آی گپ امکان ارسال فایل با حجم نامحدود را دارد . بله محدودیت 100 مگابایتی برای ارسال فایل دارد و ایتا نیز از ارسال فایل با حجم بالا پشتیبانی می‌کند . این تفاوت در محدودیت حجم فایل ارسالی می‌تواند برای کاربرانی که به طور مکرر فایل‌های حجیم را به اشتراک می‌گذارند، یک عامل تمایز مهم باشد.

قابلیت ایجاد و مدیریت گروه‌ها و کانال‌ها: قابلیت ایجاد و مدیریت گروه‌ها و کانال‌ها در تمامی پیامرسان‌های ایرانی مورد بررسی وجود دارد . آی گپ امکان ایجاد گروه‌های بزرگ تا 5000 عضو را فراهم می‌کند . ایتا نیز از گروه‌های بزرگ پشتیبانی می‌کند (تا 500 عضو در یک منبع و نامحدود در منبع دیگر ). تلگرام نیز از سوپرگروه‌ها با تعداد اعضای زیاد پشتیبانی می‌کند. سروش پلاس به عنوان اولین ارائه دهنده کانال‌های تعاملی شناخته می‌شود و ایتا نیز کانال‌های درختی با امکانات پیشرفته ارائه می‌دهد . در حالی که ایجاد گروه و کانال یک ویژگی رایج است، جزئیات مربوط به ظرفیت اعضا و امکانات پیشرفته مدیریت می‌تواند در انتخاب کاربران تاثیرگذار باشد.

امکان برقراری تماس صوتی و تصویری: اکثر پیامرسان‌های ایرانی ذکر شده از قابلیت تماس صوتی و تصویری برخوردار هستند، از جمله سروش پلاس ، آی گپ ، ایتا (ذکر شده در اما ممکن است در دسترس بودن آن متفاوت باشد )، بله و روبیکا . سروش پلاس ادعا می‌کند که فناوری تماس صوتی را زودتر از واتساپ ارائه کرده است . آی گپ بر استفاده از تماس‌های P2P برای امنیت و کیفیت بهتر تاکید دارد . وجود قابلیت تماس صوتی و تصویری به یک استاندارد در پیامرسان‌های مدرن تبدیل شده و اکثر جایگزین‌های ایرانی نیز این ویژگی را ارائه می‌دهند.

ویژگی‌های امنیتی و حفظ حریم خصوصی: آی گپ به طور مداوم به عنوان یک پیامرسان با ویژگی‌های امنیتی قوی، از جمله رمزگذاری کامل و متن باز بودن، مورد تاکید قرار گرفته است . ایتا نیز بر حفظ حریم خصوصی و امنیت اطلاعات کاربران تمرکز دارد . بله نیز بر حفاظت از حریم خصوصی کاربران تاکید کرده و اعلام نموده که به اطلاعات خصوصی آن‌ها دسترسی ندارد ، هرچند یک مورد گزارش شده مبنی بر دسترسی کارمندان این اپلیکیشن به پیام‌های کاربران وجود داشته است . سروش پلاس نیز در گذشته با برخی بحث‌ها در مورد امنیت اطلاعات مواجه بوده است . تلگرام به دلیل رمزگذاری قوی و ویژگی چت مخفی شناخته شده است ، در حالی که سروش پلاس فاقد ویژگی چت مخفی است . امنیت و حریم خصوصی از دغدغه‌های اصلی کاربران است، به ویژه پس از تجربه استفاده از تلگرام، و تاکید آی گپ بر این جنبه می‌تواند برای کاربرانی که به حریم خصوصی اهمیت می‌دهند، یک مزیت محسوب شود.

سایر امکانات کاربردی: اکثر پیامرسان‌ها از استیکرها پشتیبانی می‌کنند . ایتا و بله بر قابلیت‌های ربات خود تاکید دارند. تلگرام نیز به دلیل اکوسیستم گسترده ربات‌های خود شناخته شده است . آی گپ (نامحدود )، ایتا (مستقل از تلگرام ) و سروش پلاس (فضای ابری شخصی ) فضای ابری ارائه می‌دهند. بله (کیف پول ) و روبیکا خدمات مالی نظیر پرداخت و خرید شارژ را یکپارچه کرده‌اند. تلگرام به این شکل خدمات مالی داخلی ندارد. روبیکا با ارائه ویژگی‌های سرگرمی نظیر پخش ویدیو، تلویزیون زنده و بازی‌ها متمایز می‌شود . آی گپ دارای بخش “آیلند” با خدمات متنوع است ، بله حالت فرزند دارد و سروش پلاس خدمات آب و هوا و اوقات شرعی ارائه می‌دهد . گپ امکان دسترسی به خدمات پیشخوان الکترونیک را فراهم می‌کند . این تنوع در امکانات نشان می‌دهد که پیامرسان‌های ایرانی در تلاش هستند تا فراتر از پیامرسانی ساده، نیازهای مختلف کاربران را برآورده سازند.

تحلیل نظرات و تجربیات کاربران

نظرات کاربران نقش مهمی در تعیین میزان شباهت یک پیامرسان ایرانی به تلگرام دارد.

شباهت به تلگرام: کاربران اغلب ایتا را به دلیل شباهت زیاد به تلگرام مورد توجه قرار می‌دهند . سروش پلاس نیز از نظر شباهت ذکر شده است، اگرچه برخی کاربران به تفاوت در چیدمان متن و مشکلات احتمالی عملکرد در بار زیاد اشاره کرده‌اند . آی گپ نیز از نظر طراحی مشابه تلگرام در نظر گرفته می‌شود . بله نیز شباهت‌های زیادی با تلگرام دارد . چتزی برای کسانی که رابط کاربری تلگرام را می‌پسندند، به عنوان یک گزینه مناسب معرفی شده است . این بازخورد کاربران نشان می‌دهد که ایتا از نظر رابط کاربری و عملکرد اساسی، نزدیک‌ترین تجربه را به تلگرام ارائه می‌دهد.

عملکرد و قابلیت اطمینان: برخی کاربران از مشکلات سرعت در سروش پلاس، به ویژه در زمان استفاده زیاد، گزارش داده‌اند . ایتا به دلیل سرعت بالای بارگذاری مورد توجه قرار گرفته است ، اما کندی در ارسال کد اولیه نیز ذکر شده است . گپ نیز گاهی اوقات با افت سرعت لحظه‌ای مواجه می‌شود . عملکرد روان و قابل اطمینان برای یک پیامرسان بسیار مهم است و گزارش‌های مربوط به مشکلات سرعت در برخی اپلیکیشن‌ها می‌تواند کاربران عادت کرده به عملکرد تلگرام را دلسرد کند.

نگرانی‌های امنیتی: آی گپ به دلیل امنیت بالایش مورد تحسین قرار گرفته است . سروش پلاس در مورد امنیت با برخی تردیدها مواجه بوده است . بله یک مورد گزارش شده در زمینه حریم خصوصی داشته است . اعتماد کاربران به امنیت اپلیکیشن‌های داخلی یک عامل مهم است و تاکید آی گپ بر امنیت به نظر می‌رسد برای کاربران حائز اهمیت باشد.

ویژگی‌های اضافی: کاربران از خدمات مالی یکپارچه در بله استقبال می‌کنند . ویژگی‌های متنوع روبیکا فراتر از پیامرسانی نیز برای بسیاری جذاب است . برخی کاربران از عدم امکان حذف آسان حساب کاربری در سروش پلاس ناراضی هستند . در حالی که شباهت عملکرد اصلی به تلگرام مهم است، ویژگی‌های اضافی ارائه شده توسط برخی اپلیکیشن‌های ایرانی می‌تواند عامل تعیین کننده برای کاربران با نیازهای خاص باشد.

نتیجه‌گیری: نزدیک‌ترین پیامرسان ایرانی به تلگرام

بر اساس تحلیل ویژگی‌ها و بازخورد کاربران، به نظر می‌رسد که پیامرسان ایتا نزدیک‌ترین شباهت را به تلگرام از نظر رابط کاربری و عملکردهای اصلی دارد. منابع مختلف به رابط کاربری مشابه و ویژگی‌هایی نظیر گروه‌ها، کانال‌ها و اشتراک‌گذاری فایل در ایتا اشاره کرده‌اند . در حالی که پیامرسان‌های دیگری نظیر سروش پلاس و آی گپ نیز شباهت‌هایی را ارائه می‌دهند، ایتا به طور مداوم به دلیل شباهت رابط کاربری مورد تاکید قرار گرفته است. بله و روبیکا، با وجود محبوبیت، با ارائه ویژگی‌های اضافی فراتر از تمرکز اصلی تلگرام، خود را متمایز می‌کنند.

توصیه‌ها برای انتخاب

برای انتخاب بهترین جایگزین ایرانی برای تلگرام، کاربران باید اولویت‌های خود را در نظر بگیرند. اگر اولویت اصلی یک رابط کاربری آشنا و مشابه تلگرام است، ایتا یک گزینه قوی محسوب می‌شود. برای کاربرانی که امنیت و متن باز بودن برایشان اهمیت دارد، آی گپ می‌تواند بهترین انتخاب باشد. کسانی که به خدمات مالی یکپارچه نیاز دارند، ممکن است بله را ترجیح دهند. و کاربرانی که به دنبال یک اکوسیستم گسترده‌تر با امکانات سرگرمی و شبکه‌های اجتماعی هستند، می‌توانند روبیکا را انتخاب کنند. سروش پلاس نیز همچنان یک گزینه محبوب با پایگاه کاربری بزرگ و مجموعه خوبی از ویژگی‌ها باقی می‌ماند. توصیه می‌شود کاربران چند اپلیکیشن مختلف را امتحان کنند تا ببینند کدام یک بهترین تطابق را با نیازها و ترجیحات آن‌ها دارد. عواملی نظیر عملکرد، قابلیت اطمینان و تجربه کاربری نیز باید در نظر گرفته شوند.

در نهایت، می‌توان گفت که ایتا به احتمال زیاد نزدیک‌ترین پیامرسان ایرانی به تلگرام از نظر رابط کاربری و ویژگی‌های اساسی است. با این حال، بازار اپلیکیشن‌های پیامرسان ایرانی در حال تحول است و هر اپلیکیشن نقاط قوت منحصر به فرد خود را ارائه می‌دهد و به نیازهای مختلف کاربران پاسخ می‌دهد. این پلتفرم‌های داخلی پتانسیل بالایی برای تبدیل شدن به جایگزین‌های مناسب برای پیامرسان‌های بین‌المللی دارند.

ویژگیتلگرامسروش پلاسآی گپایتابلهروبیکا
رابط کاربریآشنا و قابل تنظیممشابه، با تنظیمات کمتربسیار مشابهمشابه تلگرام و واتساپمشابه، با بخش خدمات مالی جداگانهساده و کاربردی، شبیه تلگرام
ارسال متن/رسانه/فایلبله (تا 2GB)بله (تا 1GB)بله (بدون محدودیت)بله (حجم بالا)بله (تا 100MB)بله
گروه‌ها/کانال‌هابله (سوپرگروه‌ها، کانال‌ها)بله (کانال‌های تعاملی)بله (گروه‌های بزرگ)بله (کانال‌های درختی)بلهبله
تماس صوتی/تصویریبلهبلهبله (P2P)بله (احتمالا)بلهبله
امنیت/حریم خصوصیرمزنگاری قوی، چت مخفیبحث‌هایی مطرح شده استرمزنگاری قوی، متن بازتمرکز بر حفظ حریم خصوصیتاکید بر حفظ حریم خصوصی، یک مورد گزارش شدهامنیت در سطح بالا، رمزنگاری شده
استیکر/ربات/فضای ابریبله/بله/بلهبله/ندارد/بله (شخصی)بله/بله/بله (نامحدود)بله/بله/بله (مستقل از تلگرام)بله/بله/بله (کیف پول)بله/ندارد/ندارد
خدمات مالینداردخرید شارژ/پرداخت قبضکارت به کارت، پرداخت قبض، کیف پول دیجیتالخدمات پرداخت بانکیکارت به کارت، پرداخت قبض، کیف پول، درخواست پولخرید شارژ، پرداخت قبض، انتقال وجه
سایر امکاناتتماس گروهی، پیام‌های زمان‌بندی‌شده و غیرهویترین محتوا، سرویس‌های مکانی و مذهبیلحظه‌ها (استوری)، آیلند با خدمات متنوعایتایار (دستیار هوشمند)حالت فرزند، پاکت هدیه، جمع‌سپاری مالیروبینو (شبیه اینستاگرام)، پخش زنده، فیلم و سریال